Strona startowa

Na terenie gminy Solec-Zdrój znajduje się blisko 100 kapliczek, figur i krzyży przydrożnych. Warto zatem przybliżyć wszystkim ten jakże charakterystyczny dla Ponidzia element krajobrazu kulturowego .

Tekst dzisiejszy niech będzie wprowadzeniem do tematycznego opisu kapliczek występujących na terenie Gminy Solec-Zdrój.

Kapliczka (łac. capella) pochodzi od słowa cappa - płaszcz i pierwotnie określała miejsce, w którym przechowywano sławetny płaszcz św. Marcina z Tours, stanowiący tarczę ochronną królów francuskich w czasie wojen. I chociaż św. Marcin żył w wieku IV , a najstarsze kapliczki, o których wspominają źródła, pochodzą z XV wieku , to przecież wywodząca się od jego płaszcza nazwa tych wyjątkowych obiektów kulturowych przetrwała do dnia dzisiejszego . Najwcześniejsze formy kapliczek to kapliczki słupowe, stawiane zwykle na cmentarzach i skrzyżowaniach dróg w charakterze średniowiecznych „ latarni umarłych”. Największy rozwój kapliczek przypada na wiek XVII i związany jest z założeniami kontrreformacji , która miała przeciwstawić się osłabieniu wiary, szczególnie wśród mieszkańców wsi. W dokumencie synodalnym z 1621 r zapisano „proboszcze niechaj troszczą się i pamiętają , by we wszystkich wioskach należących do ich parafii, na drogach publicznych , ustawiane były znaki krzyża św. , po to by pokazać , że pobożni katolicy nie mają nic z heretykami wspólnego'' . I powstawały kapliczki , które do dziś stanowią nie tylko szczególny wyraz kultu religijnego , ale również , a może przede wszystkim świadectwo tożsamości kulturowej danego obszaru. Kapliczki wyznaczały przestrzeń bezpieczną dla człowieka , chroniły przed złymi mocami, pokutującymi duszami, chroniły przed zarazą , prowadziły podróżnych. O ich magicznej mocy do dziś krążą legendy i opowieści.

O bogactwie kapliczek na terenie Gminy Solec-Zdrój w następnej części cyklu.